TGStat
TGStat
Type to search
Advanced channel search
  • flag English
    Site language
    flag Russian flag English flag Uzbek
  • Sign In
  • Catalog
    Channels and groups catalog Search for channels
    Add a channel/group
  • Ratings
    Rating of channels Rating of groups Posts rating
    Ratings of brands and people
  • Analytics
  • Search by posts
  • Telegram monitoring
دپارتمان علمی و پژوهشی

16 Dec 2023, 12:43

Open in Telegram Share Report

آن روز كه ارسطو مى‌‏گفت ميل به دانستن در سرشت آدمى تنيده است يكى از مهم‌‏ترين قيدوبندهاى رشتهٔ معرفت‌‏شناسى را وضع مى‏‌كرد. اگر بتوانيم دريابيم كه چرا معرفت مطلوب است، يك گام به فهم چيستى آن نزديك‏‌تر خواهيم شد و درعين‌‏حال به نكات شگفت‌‏آور ديگرى نيز پى خواهيم برد. يكى از نكاتى كه دستگيرمان مى‌‏شود اين است كه تعدادى از نظريه‌‏هاى مشهور در باب معرفت از اين توضيح درمانده‏‌اند كه چه‏ چيز موجب مى‏‌شود معرفت خوب‏‌تر از باور صادق باشد. اين همان مسئله‌‏اى است كه من آن را «معضل ارزش» ناميده‌‏ام. دومين نكته‌‏اى كه درخواهيم يافت اين است كه اين ديدگاه رايج كه طبق آن خوبى معرفتى [خير در ساحت معرفت] از خوبى اخلاقى [خير در ساحت اخلاق] جداست عمدتاً توهمى بيش نيست. خوبى‏‌هاى معرفتى پيوند تنگاتنگى دارند با چيزهاى ديگرى كه برايمان ارزش دارند. سومين چيزى كه درخواهيم يافت اين است كه دانستن فقط يكى از رابطه‌‏هاى معرفتى با جهان خارج است كه ارزش دارد و ما خواهان آنيم. دنياى مدرن از حالت‌‏هاى باارزشى مانند فهم و حكمت غافل بوده است حال آن‌كه در بيش‏تر دوران‌هاى فلسفه باستان و قرون وسطا به اين ارزش‌ها توجه بسيارى مى‌شده است.
ميل طبيعى آدمى براى رسيدن به معرفت هم به‌سبب لذتى است كه آدمى از متعلَّق/ ابژه آن مى‌برد هم به‌سبب ترسى است كه آدمى از جهل و نادانى دارد. البته فيلسوفان مدرن را بيش‏تر ترس از جهل و نادانى برانگيخته تا لذت دستيابى به ابژهٔ معرفت. دوران مدرن در پى باورهايى است كه از حمله شكاكانه جان سالم به در بَرَند و به همين سبب است كه همّ‌وغم اين دوران يكى حالات باور در فرد است و ديگرى وسواس براى رسيدن به توجيه؛ چراكه براى دفاع از ادعاىِ دانستن توجيه لازم است.
اما فرض كنيد حق با ارسطو باشد كه مى‌گفت حتى معرفتِ ناچيزى از اجرامِ فَلَكى از همه دانسته‌هاىِ ما در باب جهانى كه در آن زندگى مى‌كنيم لذت‏‌بخش‌تر است. درست مانند اين‌كه نيم‌نگاهى زيرچشمى به كسى كه دوستش داريم خوشايندتر است از نگاه‌هاى بى‌پرده و همه‌جانبه به چيزهاىِ ديگر. از اين سخن برمى‌آيد كه تبيينى از معرفت كه بر پايه آن بتوانيم بدانيم ديوار قرمزى پيش روى ماست اما آن تبيين جايگاه معرفتى پاسخ به ژرف‌ترين و صميمانه‌ترين پرسش‌هايمان را ناديده بگيرد احتمالاً چندان موجب خرسندى‌مان نخواهد بود. اگر تنها چيزى كه دستمان را مى‌گيرد پرهيز از نادانى و جهل فراگير است، چرا فيلسوفان در تاريخ فلسفه اين همه به دانستگى و معرفت پرداخته‏‌اند؟

از کتابِ «معرفت‌شناسی»
لیندا زاگزبسکی
ترجمهٔ کاوه بهبهانی

╌ ────────┈
֔ 📚⡇ #ادبیات
گروه دپارتمان علمی | کانال دپارتمان علمی
اخبار دانشگاه گیلان | گروه دانشجویان دانشگاه

954 0 1
Catalog
Channels and groups catalog Channels compilations Search for channels Add a channel/group
Ratings
Rating of Telegram channels Rating of Telegram groups Posts rating Ratings of brands and people
API
API statistics Search API of posts API Callback
Our channels
@TGStat @TGStat_Chat @telepulse @TGStatAPI
Read
Академия TGStat Telegram Research 2019 Telegram Research 2021 Telegram Research 2023
Contacts
Справочный центр Support Email Jobs
Miscellaneous
Terms and conditions Privacy policy Public offer
Our bots
@TGStat_Bot @SearcheeBot @TGAlertsBot @tg_analytics_bot @TGStatChatBot