چند سطر از یادداشت «روایت سیاست فانتزی متوحش: در بازگشتِ بتمن از تیم برتون» نوشته سیدمهدی ناظمی قره باغ، مندرج در صفحه اندیشه روزنامه فرهیختگان:
«... تیتراژ فیلم بازگشت بتمن به خوبی معرف کل فیلم و نیز درونمایههای هجو و پستمدرن آن است. پدر و مادری متشخص در کاخ خود صاحب فرزندی شرور میشوند. آنها این فرزند را بعد از مدتی نگهداری در قفس به جوی فاضلاب میاندازند. این اتفاق مصادف با کریسمس است و مسیری که طی میشود، یعنی محل یک باغوحش متروک، در جریان فیلم مجددا به آن ارجاع داده خواهد شد. اتفاقا روزی که مرد پنگوئنی به روی زمین برمیگردد و حمله میکند، کریسمس است. نحوه به آب انداختن بچه، یادآوری به آب انداختن موسی(ع) است و فرزند شرور از خانواده اشرافی نیز امری متداول هم در سینما و هم در اسطورههاست (زال و سام). با این تفاوت که اینجا جای خیر و شر تغییر میکند: به جوی افتاده، منجی نیست بلکه مظهر شرارت است...»
«... تیم برتون در قسمت قبلی به هجو وضع رسانهای انسان مدرن پرداخته و نشان داده بود که چطور در «جامعه مصرفی» میتوان تودهها را با بند مصرف و نمایش، اسیر امثال جوکر کرد. در این قسمت، تیم برتون بیشتر به سیاست توجه و سعی دارد نشان دهد که قدرتیابی فرومایگان و جعل سوابق عوامپسندانه برای آنها چقدر در دنیای امروز سهل و ساده است. فرومایگانی که تمام مزیت آنها در حاضرجوابی، تکهپرانی، خلق پرستیژ و امثال آن است و در عین اینکه در مبتذلترین شکل ممکن زیست دارند، به اشرافیترین شکل ممکن، خود را نشان میدهند. برخلاف جوکر که یک تاجر جنایتکار بود، پنگوئنی تاجر نیست بلکه وجه معوج سرمایهدار است یا «آن حقیقتی که او مخفی میکند.» (دیالوگ مکس و پنگوئنی) پس پنگوئنی همان سرمایهدار یقهسفید و معتبر است که وجه پنهان خود را آشکار کرده است و اکنون حتی میتوان گفت با حمایت او تلاش میشود تا در رأس هرم سیاست قرار گیرد. پنگوئنی نسبتی هم با بتمن دارد و آن از دست دادن والدین است. این تروما از هر دو، یک موجود خاص ساخته است....»
چهارشنبه ها خواننده یادداشتی از سید مهدی ناظمی درباره #سینما_و_فلسفه در صفحه اندیشه روزنامه فرهیختگان باشید.
متن کامل یادداشت را در پست بعدی کانال بخوانید.
@sayyedmahdinazemi