🔸🔸 بررسی ازدواج سیاسی امام جواد (ع)
نویسنده: وحیده کارگر
ارسال شده در تاریخ ۱۵ اسفند ۱۳۹۸
چکیده
مأمون، دخترش ام فضل را به عقد امام جواد (ع) درآورد تا با نظارت مستقیم بر امام، نواده ای از نسل امامان شیعه و افتخار و وجهه ی دینی نیکویی در بین مردم داشته باشد، امام نیز باقبول این وصلت، مامون را از کشتن خود در همان ابتدا منصرف کرد و باعث کاهش جو خفقان در میان شیعیان شد. اما با خواست خداوند و درایت امام، مامون هیچ گاه به اهداف خودش نرسید و سرانجام معتصم، خلیفه بعدی عباسیان، اقدام به قتل امام نمود.
مقدمه
در عصر امام جواد (ع)، فرقه های گوناگونی در جامعه اسلامی پدید آمد. از این رو امام مانند پدر بزرگوارش، باید بر دو جبهه فرهنگ و سیاست، نظارت می کرد و حقیقت ناب اسلام را از هر گونه زیانی نگاه می داشت. (حکیمی، محمد رضا، امام جواد (ع)، ص.۱۳)
مأمون یکی از زیرک ترین خلفای بنی عباس بود که بعد از به قدرت رسیدن، رویه عوام فریبی در پیش گرفت، او سیاست کنترل امام کاظم (ع) توسط پدرش را به یاد داشت و با الهام از همین سیاست، این رفتار را با امام رضا (ع) و پسرش امام جواد (ع) در پیش گرفت، البته با ظاهری آراسته و فریبکارانه. این روشی بود که خلفای بعد هم به گونه ای دیگر در برابر امام هادی (ع) و عسکری (ع) عمل کردند. (جعفریان، رسول، حیات فکری سیاسی امامان شیعه، ص. ۵۸۸)
مأمون می دانست که اگر امام را آزاد بگذارد و مردم پی به شخصیت وی ببرند و از محضر او استفاده کنند دیگر جایی برای بنی عباس نمی ماند، پس باید امام را در محدودیت فوق العاده قرار می داد. گاهی محدودیت با زندان است، گاهی با ولایتعهدی و گاهی با دامادی و ابراز محبت (صلواتی، فضل الله، تحلیلی از زندگانی و دوران امام محمد تقی (ع)، ص.۴۱۰)
کلید واژگان: ازدواج سیاسی، امام جواد (ع)، مأمون، ام فضل
ازدواج با ام فضل؛ منافع یا مصالح؟
بنابر تصریح منابع تاریخی، پس از عقد پیمان ولایت عهدی امام رضا (ع)، مأمون دخترش ام فضل را به همسری امام جواد (ع) درآورد. (ر.ک. زندگانی سیاسی امام جواد (ع) ص.۸۳) که این کار خشم عباسیان را در پی داشت؛ همان گونه که با تحمیل ولایت عهدی نیز عباسیان بر مأمون خشم گرفتند و این خشم تا قتل امام ادامه داشت. ریان بن شبیب می گوید: چون عباسیان از تصمیم مأمون در مورد ازدواج دخترش با امام جواد (ع) آگاه شدند، ترسیدند مبادا با این کار حکومت از دست عباسیان خارج شود.و همان وضعى که در زمان امام رضا (ع) پیش آمده بود تکرار شود. (پیشوای نهم حضرت امام محمد تقی (ع)، ص.۳۱)
با همه این مخالفت ها مأمون بعد از شهادت امام رضا (ع)، پسرشان را از مدینه به بغداد آورد. او مجلس مناظره ای بین امام جواد (ع) و یحیی بن اکثم برپا کرد؛ به این امید که بتواند امام را حتی در یک مسئله عاجز ببیند ولی آن حضرت با وجود سن کم، توانست آنقدر عالمانه مسائل را تشریح کند که آثار عجز و شکست در چهره یحیی بن اکثم آشکار شد.
امام جواد(ع) در هنگام ورود به بغداد با اینکه شانزده سال بیشتر نداشتند با قدرت علمی و بیان بالا توانستند عالمی چون یحیی را شکست دهند، که این خود دلیلی بر بزرگی، کمال، و معرفت والای ایشان بود. مأمون بعد از این مناظرات رو به کسانش کرد و گفت: آیا کسی را که نمی شناختیدش شناختید؟ چه کسی شایسته تر از این جوان برای دامادی من است؟ در همان مجلس مأمون دختر خود را به عقد امام درآورد.
او را به دامادی انتخاب کرد، زیرا با کمی سن، از جهت علم و معرفت و حلم برجسته ترین اهل فضل بود. (مرتضی عاملی، جعفر، زندگانی سیاسی امام جواد (ع)، ص. ۱۰۵)
شکی نیست که امام تمام اهداف و مقاصد پلید مأمون را می دانسته و بر قتل پدرشان به دست مأمون آگاهی داشته است، پس چرا به این ازدواج تن داده است؟
🔸 دنبالۀ نوشتار را در سایت ششم بخوانید 👇
http://www.sheshom.net/1398/12/ازدواج-سیاسی-امام-جواد-ع/
نویسنده: وحیده کارگر
ارسال شده در تاریخ ۱۵ اسفند ۱۳۹۸
چکیده
مأمون، دخترش ام فضل را به عقد امام جواد (ع) درآورد تا با نظارت مستقیم بر امام، نواده ای از نسل امامان شیعه و افتخار و وجهه ی دینی نیکویی در بین مردم داشته باشد، امام نیز باقبول این وصلت، مامون را از کشتن خود در همان ابتدا منصرف کرد و باعث کاهش جو خفقان در میان شیعیان شد. اما با خواست خداوند و درایت امام، مامون هیچ گاه به اهداف خودش نرسید و سرانجام معتصم، خلیفه بعدی عباسیان، اقدام به قتل امام نمود.
مقدمه
در عصر امام جواد (ع)، فرقه های گوناگونی در جامعه اسلامی پدید آمد. از این رو امام مانند پدر بزرگوارش، باید بر دو جبهه فرهنگ و سیاست، نظارت می کرد و حقیقت ناب اسلام را از هر گونه زیانی نگاه می داشت. (حکیمی، محمد رضا، امام جواد (ع)، ص.۱۳)
مأمون یکی از زیرک ترین خلفای بنی عباس بود که بعد از به قدرت رسیدن، رویه عوام فریبی در پیش گرفت، او سیاست کنترل امام کاظم (ع) توسط پدرش را به یاد داشت و با الهام از همین سیاست، این رفتار را با امام رضا (ع) و پسرش امام جواد (ع) در پیش گرفت، البته با ظاهری آراسته و فریبکارانه. این روشی بود که خلفای بعد هم به گونه ای دیگر در برابر امام هادی (ع) و عسکری (ع) عمل کردند. (جعفریان، رسول، حیات فکری سیاسی امامان شیعه، ص. ۵۸۸)
مأمون می دانست که اگر امام را آزاد بگذارد و مردم پی به شخصیت وی ببرند و از محضر او استفاده کنند دیگر جایی برای بنی عباس نمی ماند، پس باید امام را در محدودیت فوق العاده قرار می داد. گاهی محدودیت با زندان است، گاهی با ولایتعهدی و گاهی با دامادی و ابراز محبت (صلواتی، فضل الله، تحلیلی از زندگانی و دوران امام محمد تقی (ع)، ص.۴۱۰)
کلید واژگان: ازدواج سیاسی، امام جواد (ع)، مأمون، ام فضل
ازدواج با ام فضل؛ منافع یا مصالح؟
بنابر تصریح منابع تاریخی، پس از عقد پیمان ولایت عهدی امام رضا (ع)، مأمون دخترش ام فضل را به همسری امام جواد (ع) درآورد. (ر.ک. زندگانی سیاسی امام جواد (ع) ص.۸۳) که این کار خشم عباسیان را در پی داشت؛ همان گونه که با تحمیل ولایت عهدی نیز عباسیان بر مأمون خشم گرفتند و این خشم تا قتل امام ادامه داشت. ریان بن شبیب می گوید: چون عباسیان از تصمیم مأمون در مورد ازدواج دخترش با امام جواد (ع) آگاه شدند، ترسیدند مبادا با این کار حکومت از دست عباسیان خارج شود.و همان وضعى که در زمان امام رضا (ع) پیش آمده بود تکرار شود. (پیشوای نهم حضرت امام محمد تقی (ع)، ص.۳۱)
با همه این مخالفت ها مأمون بعد از شهادت امام رضا (ع)، پسرشان را از مدینه به بغداد آورد. او مجلس مناظره ای بین امام جواد (ع) و یحیی بن اکثم برپا کرد؛ به این امید که بتواند امام را حتی در یک مسئله عاجز ببیند ولی آن حضرت با وجود سن کم، توانست آنقدر عالمانه مسائل را تشریح کند که آثار عجز و شکست در چهره یحیی بن اکثم آشکار شد.
امام جواد(ع) در هنگام ورود به بغداد با اینکه شانزده سال بیشتر نداشتند با قدرت علمی و بیان بالا توانستند عالمی چون یحیی را شکست دهند، که این خود دلیلی بر بزرگی، کمال، و معرفت والای ایشان بود. مأمون بعد از این مناظرات رو به کسانش کرد و گفت: آیا کسی را که نمی شناختیدش شناختید؟ چه کسی شایسته تر از این جوان برای دامادی من است؟ در همان مجلس مأمون دختر خود را به عقد امام درآورد.
او را به دامادی انتخاب کرد، زیرا با کمی سن، از جهت علم و معرفت و حلم برجسته ترین اهل فضل بود. (مرتضی عاملی، جعفر، زندگانی سیاسی امام جواد (ع)، ص. ۱۰۵)
شکی نیست که امام تمام اهداف و مقاصد پلید مأمون را می دانسته و بر قتل پدرشان به دست مأمون آگاهی داشته است، پس چرا به این ازدواج تن داده است؟
🔸 دنبالۀ نوشتار را در سایت ششم بخوانید 👇
http://www.sheshom.net/1398/12/ازدواج-سیاسی-امام-جواد-ع/