🔻
🔳📌زنان در فلسفه
🖋 #محمد_پورپناهی
📙زنان در فلسفه اخلاق دیده نشده اند. عواطف معمولاً بد تلقی شده و بن نگاه تاریخ به فلسفه اخلاق نسبت به جنسیت بی طرف نیست. شاید این موضوع امروز امری مذموم تلقی شود اما در طول تاریخ فلسفه اغلب فلاسفه نگاه خوبی به زنان نداشتهاند. دیدگاه اکثر آنها به زنان حامل نوعی سوء ظن و تردید در مورد نیمهی دیگر بشر است. از سقراط حکیم گرفته تا هایدگر، اغلب دیدگاهی منفی به زنان داشتهاند. در این میان اما حساب «آرتور شوپنهاور» از بقیه جداست. اونه مثل کانت زنان را تلویحا «نفهم» میخواند و نه مثل نیچه حامل شر، رویکرد شوپنهاور نسبت به نسوان واجد پیچیدگیهاییست که نویسنده متن زیر به خوبی از عهده بیان آن برآمده.
📌مرى ميجلى (Mary Midgley) و جوديت هيوس (Judith Hughes) نويسندگان كتاب انتخاب هاى زنان در كتاب خود مى نويسند: «يكى از گرايش هاى زنان در هنگام خواندن فلسفه اين است كه در حال انديشيدن نيز گرفتار عادت خجلت شده و فكر مى كنند انتقاد از آن بخش از عقايد مضحك فلاسفه جايز نبوده و اعتقاد به جلوگيرى از درج مطالبى از اين دست، كه حاصل تفكرات فيلسوفانه است، امرى بس غيرعادلانه و بى مورد محسوب مى شود اين احساس خجلت هنگام خواندن عقايد كانت درباره ماهيت زنان و نقش آنان به عنوان شهروند بيش تر آشكار مى شود. مشكل، تنها انكار جايگاه زنان به عنوان «شهروند» از ديدگاه او نيست، بلكه مغايرت نظرات كانت در فلسفه سياسى با مطالب كتاب ديگر او به نام زمينه براى متافيزيك اخلاقيات4 مى باشد كه به طور قابل توجّهى باهم متضاد است
📌«زنان در فلسفه اخلاق چه می جویند؟» فلسفه اخلاق پرسش از این سوال است که چگونه باید زندگی کنیم و چه اصولی را باید در زندگی رعایت کنیم. سه نوع نگاه به فلسفه اخلاق وجود دارد که عبارت اند از اخلاق فضیلت محور، اخلاق تکلیف گرا و اخلاق نتیجه گرا. اخلاق فضیلت محور می گوید که افعال اخلاقی فضیلت اند و به خودی خود دارای ارزش هستند. اما اخلاق تکلیف گرا می گوید ما موظفیم مسایل اخلاقی را رعایت کنیم و وظیفه ماست که این نکات را رعایت کنیم. اخلاق نتیجه گرا نیز به نتایج اعمال توجه دارد و می گوید اعمال نادرست نتایج شری برای ما پدید خواهند آورد.
📌سوال اینجاست که آیا زن بودن یا نبودن در مسایل اخلاقی مهم است؟ ارسطو معتقد است فرق هایی وجود دارد. حتی می گوید اخلاق در نگاه بردگان با مردان فرق دارد. چون برده ها ذاتاً فرمان بردار هستند و در نهایت می گوید فضایل مردان، زنان و بردگان متفاوت است. به خاطر این گفته هایش از لحاظ نژاد پرستی مورد نقد قرار گرفته است. کانت زنانی که می خواهند عقلانیت بورزد را مورد تمسخر قرار می دهد. این دیدگاه نسبت به زنان در دیگران هم دیده می شود مثل ارسطو، نیچه، روسو و ...
📌مفهوم خودآیینی یکی دیگر از مفاهیمی است که در فلسفه اخلاق مطرح است. این مفهوم به وسیله عقلانیت درونی به مسایل اخلاقی می نگرد و نه مسایل بیرونی. بحث بعدی فضای عمومی در اخلاق است. مثلاً در نگاه برخی ظلم، بی کرامتی، عدالت و ... در فضای خانه اهمیت ندارد. مثلاً خواجه نصیر در کتاب اخلاق ناصری چنین نگاهی را بیان می کند. بحث بعدی مفهوم فضیلت است که در نگاه یونانی بیشتر به مرد ها نسبت می دهند و بعضی گفته اند زن ها نمی توانند فضیلت داشته باشند.
📌فمنیست های رادیکال معتقدند به اخلاق و فلسفه نباید توجه کنیم چون ما را در شمار نیاورده اند و اگر وارد شویم باید ساختارهایش را بپذیریم. حرف من این است که زنان در فلسفه اخلاق دیده نشده اند. عواطف معمولاً بد تلقی شده و بن نگاه تاریخ به فلسفه اخلاق نسبت به جنسیت بی طرف نیست. اگرچه تمایل برای در شمار آوردن عواطف و احساسات در فلسفه اخلاق در آثار برخی دیده شده و در فیلسوفان جدید دیده می شود. فیلسوف های زن خودآیینی را اغلب به چالش کشیده اند. به عنوان مثال گفته اند تجربه مادری به ما می فهماند که ما لزوماً نیاز نیست خود را در تضاد با دیگران بشناسیم و می توانیم در نسبت و در ارتباط با دیگران بشناسیم. برخی مفهوم خودآیینی ارتباطی را به جای خودآیینی عقلانی طرح کرده اند که خود را در ارتباط و فهم دیگران می فهمد. در مجموع به عقیده من اخلاق باید درهای خود را به روی عواطف و احساسات بگشاید. در نظر گرفتن عواطف و احساسات در فلسفه اخلاق بینش های ارزشمندی برای ما فراهم می کند که موجب می شود عواطف را به رسمیت بشناسیم و از آن ها الگو بگیریم.
🔻🔻🔻
@m_pourpanahi
@sportard
🔳📌زنان در فلسفه
🖋 #محمد_پورپناهی
📙زنان در فلسفه اخلاق دیده نشده اند. عواطف معمولاً بد تلقی شده و بن نگاه تاریخ به فلسفه اخلاق نسبت به جنسیت بی طرف نیست. شاید این موضوع امروز امری مذموم تلقی شود اما در طول تاریخ فلسفه اغلب فلاسفه نگاه خوبی به زنان نداشتهاند. دیدگاه اکثر آنها به زنان حامل نوعی سوء ظن و تردید در مورد نیمهی دیگر بشر است. از سقراط حکیم گرفته تا هایدگر، اغلب دیدگاهی منفی به زنان داشتهاند. در این میان اما حساب «آرتور شوپنهاور» از بقیه جداست. اونه مثل کانت زنان را تلویحا «نفهم» میخواند و نه مثل نیچه حامل شر، رویکرد شوپنهاور نسبت به نسوان واجد پیچیدگیهاییست که نویسنده متن زیر به خوبی از عهده بیان آن برآمده.
📌مرى ميجلى (Mary Midgley) و جوديت هيوس (Judith Hughes) نويسندگان كتاب انتخاب هاى زنان در كتاب خود مى نويسند: «يكى از گرايش هاى زنان در هنگام خواندن فلسفه اين است كه در حال انديشيدن نيز گرفتار عادت خجلت شده و فكر مى كنند انتقاد از آن بخش از عقايد مضحك فلاسفه جايز نبوده و اعتقاد به جلوگيرى از درج مطالبى از اين دست، كه حاصل تفكرات فيلسوفانه است، امرى بس غيرعادلانه و بى مورد محسوب مى شود اين احساس خجلت هنگام خواندن عقايد كانت درباره ماهيت زنان و نقش آنان به عنوان شهروند بيش تر آشكار مى شود. مشكل، تنها انكار جايگاه زنان به عنوان «شهروند» از ديدگاه او نيست، بلكه مغايرت نظرات كانت در فلسفه سياسى با مطالب كتاب ديگر او به نام زمينه براى متافيزيك اخلاقيات4 مى باشد كه به طور قابل توجّهى باهم متضاد است
📌«زنان در فلسفه اخلاق چه می جویند؟» فلسفه اخلاق پرسش از این سوال است که چگونه باید زندگی کنیم و چه اصولی را باید در زندگی رعایت کنیم. سه نوع نگاه به فلسفه اخلاق وجود دارد که عبارت اند از اخلاق فضیلت محور، اخلاق تکلیف گرا و اخلاق نتیجه گرا. اخلاق فضیلت محور می گوید که افعال اخلاقی فضیلت اند و به خودی خود دارای ارزش هستند. اما اخلاق تکلیف گرا می گوید ما موظفیم مسایل اخلاقی را رعایت کنیم و وظیفه ماست که این نکات را رعایت کنیم. اخلاق نتیجه گرا نیز به نتایج اعمال توجه دارد و می گوید اعمال نادرست نتایج شری برای ما پدید خواهند آورد.
📌سوال اینجاست که آیا زن بودن یا نبودن در مسایل اخلاقی مهم است؟ ارسطو معتقد است فرق هایی وجود دارد. حتی می گوید اخلاق در نگاه بردگان با مردان فرق دارد. چون برده ها ذاتاً فرمان بردار هستند و در نهایت می گوید فضایل مردان، زنان و بردگان متفاوت است. به خاطر این گفته هایش از لحاظ نژاد پرستی مورد نقد قرار گرفته است. کانت زنانی که می خواهند عقلانیت بورزد را مورد تمسخر قرار می دهد. این دیدگاه نسبت به زنان در دیگران هم دیده می شود مثل ارسطو، نیچه، روسو و ...
📌مفهوم خودآیینی یکی دیگر از مفاهیمی است که در فلسفه اخلاق مطرح است. این مفهوم به وسیله عقلانیت درونی به مسایل اخلاقی می نگرد و نه مسایل بیرونی. بحث بعدی فضای عمومی در اخلاق است. مثلاً در نگاه برخی ظلم، بی کرامتی، عدالت و ... در فضای خانه اهمیت ندارد. مثلاً خواجه نصیر در کتاب اخلاق ناصری چنین نگاهی را بیان می کند. بحث بعدی مفهوم فضیلت است که در نگاه یونانی بیشتر به مرد ها نسبت می دهند و بعضی گفته اند زن ها نمی توانند فضیلت داشته باشند.
📌فمنیست های رادیکال معتقدند به اخلاق و فلسفه نباید توجه کنیم چون ما را در شمار نیاورده اند و اگر وارد شویم باید ساختارهایش را بپذیریم. حرف من این است که زنان در فلسفه اخلاق دیده نشده اند. عواطف معمولاً بد تلقی شده و بن نگاه تاریخ به فلسفه اخلاق نسبت به جنسیت بی طرف نیست. اگرچه تمایل برای در شمار آوردن عواطف و احساسات در فلسفه اخلاق در آثار برخی دیده شده و در فیلسوفان جدید دیده می شود. فیلسوف های زن خودآیینی را اغلب به چالش کشیده اند. به عنوان مثال گفته اند تجربه مادری به ما می فهماند که ما لزوماً نیاز نیست خود را در تضاد با دیگران بشناسیم و می توانیم در نسبت و در ارتباط با دیگران بشناسیم. برخی مفهوم خودآیینی ارتباطی را به جای خودآیینی عقلانی طرح کرده اند که خود را در ارتباط و فهم دیگران می فهمد. در مجموع به عقیده من اخلاق باید درهای خود را به روی عواطف و احساسات بگشاید. در نظر گرفتن عواطف و احساسات در فلسفه اخلاق بینش های ارزشمندی برای ما فراهم می کند که موجب می شود عواطف را به رسمیت بشناسیم و از آن ها الگو بگیریم.
🔻🔻🔻
@m_pourpanahi
@sportard