آسیبشناسی اصلاحطلبی در کرمانشاه
۲- فقدان سازماندهی و موضعگیری
- ابراهیم اسکافی -
اگرچه تکثّر و تعدّد گروههای سیاسی در کرمانشاه بسیار بالا است اما لزوماً به معنای توسعهیافتگی سیاسی و سازماندهی نیست. شفافیت سیاسی هم تقریباً وجود ندارد. نیروهای سیاسی در کرمانشاه را میتوان به چند شکل متفاوت شناسایی کرد. نخست احزاب منطقهای که در استان کرمانشاه فعال هستند که تعدادشان کم نیست و شاید شاخصترین آنها حزب مجمع هماهنگی اصلاحطلبان باشد که شروع پرشوری داشت اما خیلی زود این حزب هم شورونشاط اولیهاش فروکش کرد و دچار انفعال شد. احزاب و سازمانهای سیاسی کشوری نیز عموماً دارای شعبههای استانی هستند و افرادی آنان را نمایندگی میکنند، کارگزاران، ندای ایرانیان و اخیراً اتحاد ملت هم اعلام حضور کردهاند. از سوی دیگر شخصیتهای سیاسی نیز هستند که یا اساساً وابسته به هیچ یک از گروههای سیاسی نیستند یا وابستگی سیاسی دارند، با این حال، دیدگاهها و تحلیلهای خود را به صورت شخصی منتشر میکنند. رسانههای سیاسی نیز گرچه تیراژ قابل توجهی ندارند، اما تنوع زیادی دارند، برخی رسانهها محلی هستند و برخی هم ویژهنامههای ضمیمه بر نشریات سراسری. تشخیص گرایش سیاسی نشریات چندان ساده نیست. نشریهای مثل «آوای کرمانشاه» تا حدود زیادی هویت اصلاحطلبانهٔ باثباتی دارد، اما نشریهٔ «غرب» گاهی صفحهٔ اولش شبیه کیهان میشود و گاهی شبیه نشریات اصلاحطلب.
بررسی هر کدام از این نوع فعالیتهای سیاسی مجال زیادی را میطلبد، اما بطور کلی میتوان گفت تکثر احزاب و گروهها باعث آشفتگی، بینظمی و تقابلها و تخاصمهای قابل توجهی شده است. تعدد گروههای سیاسی تناسب معقولی با شمار فعالان سیاسی ندارد از اینرو طبیعی است که ایجاد نمایندگی یک حزب سراسری یا افتتاح یک حزب محلی، لزوماً به معنای سازماندهی سیاسی چشمگیری نیست. در برخی از آنها کلیت یک سازمان سیاسی همان افراد در رأس هستند و اتفاقاً از بدو تشکیل آن، روند انشعاب و ریزش افراد و انشعابات آغاز میشود، بدون آنکه رهبران سیاسی آن احزاب برنامه روشنی برای گسترش سازمانی داشته باشند. نهایتاً احزاب و گروهها تبدیل به گروههای تکنفرهای میشوند که هر کدام مقامی حزبی را یدک میکشند و نقش فعالشان این است که در بزنگاههایی چون انتخابات یا عزل و نصبها در صف سهمخواهی در ائتلافهای اصلاحطلبان باشند.
فلسفهٔ وجودی احزاب درجوامع توسعهیافته تربیت نیروهای سیاسی و موضعگیری و کنشهای جمعی است. اما در کرمانشاه معمولاً احزاب چنین کارکردی ندارند. در بزنگاههای گوناگون سیاسی که جامعه طالب آن است که مواضع، تحلیلها و دیدگاههای فعالان سیاسی را بشنود، معمولاً احزاب اصلاحطلب کرمانشاه موضع روشنی ندارند و سکوت اختیار میکنند. در مورد وقایع چند سال اخیر از قبیل تصویب برجام، حمله به سفارت عربستان، تلاش برای بازداشت شبانهٔ محمود صادقی و مواردی از این دست، سندی بیانگر موضع مشخص احزاب اصلاحطب کرمانشاه دیده نمیشود. هرازگاهی در جریان استعفا یا برکناری برخی مسئولان محلی واکنشهای احساسی از سوی فعالان سیاسی انجام میشود که فاقد هرگونه شفافیت سیاسی است و برای شهروندانی که این واکنشهای پرهیاهو و پرجاروجنجال را میبینند و شاهد سیل طومارها و نامههای سرگشاده هستند، آنچه آشکار نمیشود این است که این آمدن و رفتنها دقیقاً چه تأثیر سیاسی دارد و چه تغییر و تحولی در راه است. آنچه در فضای عمومی مطرح میشود تنها این است که عدهای فرد برکنار شده اعم از مدیر یا مشاور را خیلی دوست دارند و احیاناً عدهای هم نظر دارند بر اینکه فلان فرد جایگزین شود و معمولاً بر سر تعیین جانشین دعواهای زیادی صورت میگیرد! مشکل این است که پیامدهای سیاسی این تغییرات آشکار نمیشود تا جامعه هم بتواند نسبت خودش را با آن درک کند.
به دلیل فقدان موضعگیری سیاسی، از نظر شهروندان کرمانشاهی و کسانی که تحولات سیاسی در این منطقه را دنبال میکنند، تمایز آشکاری میان مواضع اصولگرایان و اصلاحطلبان وجود ندارد، چون هیچکدام موضع روشنی نمیگیرند که قابل استناد باشد. مثلاً در خصوص حمله به سفارت عربستان موضع اصلاحطلبان کرمانشاه عموماً تفاوتی با موضع حملهکنندگان نداشت، دست کم اختلاف نظر تا حدی نبود که احساس کنند لازم است موضعی بگیرند.
با بررسی تحولات چند سال گذشته، موضعگیری اصلاحطلبان کرمانشاه را عمدتاً به سه دسته میتوان تقسیم کرد.
(ادامه در پایین 👇👇👇)
۲- فقدان سازماندهی و موضعگیری
- ابراهیم اسکافی -
اگرچه تکثّر و تعدّد گروههای سیاسی در کرمانشاه بسیار بالا است اما لزوماً به معنای توسعهیافتگی سیاسی و سازماندهی نیست. شفافیت سیاسی هم تقریباً وجود ندارد. نیروهای سیاسی در کرمانشاه را میتوان به چند شکل متفاوت شناسایی کرد. نخست احزاب منطقهای که در استان کرمانشاه فعال هستند که تعدادشان کم نیست و شاید شاخصترین آنها حزب مجمع هماهنگی اصلاحطلبان باشد که شروع پرشوری داشت اما خیلی زود این حزب هم شورونشاط اولیهاش فروکش کرد و دچار انفعال شد. احزاب و سازمانهای سیاسی کشوری نیز عموماً دارای شعبههای استانی هستند و افرادی آنان را نمایندگی میکنند، کارگزاران، ندای ایرانیان و اخیراً اتحاد ملت هم اعلام حضور کردهاند. از سوی دیگر شخصیتهای سیاسی نیز هستند که یا اساساً وابسته به هیچ یک از گروههای سیاسی نیستند یا وابستگی سیاسی دارند، با این حال، دیدگاهها و تحلیلهای خود را به صورت شخصی منتشر میکنند. رسانههای سیاسی نیز گرچه تیراژ قابل توجهی ندارند، اما تنوع زیادی دارند، برخی رسانهها محلی هستند و برخی هم ویژهنامههای ضمیمه بر نشریات سراسری. تشخیص گرایش سیاسی نشریات چندان ساده نیست. نشریهای مثل «آوای کرمانشاه» تا حدود زیادی هویت اصلاحطلبانهٔ باثباتی دارد، اما نشریهٔ «غرب» گاهی صفحهٔ اولش شبیه کیهان میشود و گاهی شبیه نشریات اصلاحطلب.
بررسی هر کدام از این نوع فعالیتهای سیاسی مجال زیادی را میطلبد، اما بطور کلی میتوان گفت تکثر احزاب و گروهها باعث آشفتگی، بینظمی و تقابلها و تخاصمهای قابل توجهی شده است. تعدد گروههای سیاسی تناسب معقولی با شمار فعالان سیاسی ندارد از اینرو طبیعی است که ایجاد نمایندگی یک حزب سراسری یا افتتاح یک حزب محلی، لزوماً به معنای سازماندهی سیاسی چشمگیری نیست. در برخی از آنها کلیت یک سازمان سیاسی همان افراد در رأس هستند و اتفاقاً از بدو تشکیل آن، روند انشعاب و ریزش افراد و انشعابات آغاز میشود، بدون آنکه رهبران سیاسی آن احزاب برنامه روشنی برای گسترش سازمانی داشته باشند. نهایتاً احزاب و گروهها تبدیل به گروههای تکنفرهای میشوند که هر کدام مقامی حزبی را یدک میکشند و نقش فعالشان این است که در بزنگاههایی چون انتخابات یا عزل و نصبها در صف سهمخواهی در ائتلافهای اصلاحطلبان باشند.
فلسفهٔ وجودی احزاب درجوامع توسعهیافته تربیت نیروهای سیاسی و موضعگیری و کنشهای جمعی است. اما در کرمانشاه معمولاً احزاب چنین کارکردی ندارند. در بزنگاههای گوناگون سیاسی که جامعه طالب آن است که مواضع، تحلیلها و دیدگاههای فعالان سیاسی را بشنود، معمولاً احزاب اصلاحطلب کرمانشاه موضع روشنی ندارند و سکوت اختیار میکنند. در مورد وقایع چند سال اخیر از قبیل تصویب برجام، حمله به سفارت عربستان، تلاش برای بازداشت شبانهٔ محمود صادقی و مواردی از این دست، سندی بیانگر موضع مشخص احزاب اصلاحطب کرمانشاه دیده نمیشود. هرازگاهی در جریان استعفا یا برکناری برخی مسئولان محلی واکنشهای احساسی از سوی فعالان سیاسی انجام میشود که فاقد هرگونه شفافیت سیاسی است و برای شهروندانی که این واکنشهای پرهیاهو و پرجاروجنجال را میبینند و شاهد سیل طومارها و نامههای سرگشاده هستند، آنچه آشکار نمیشود این است که این آمدن و رفتنها دقیقاً چه تأثیر سیاسی دارد و چه تغییر و تحولی در راه است. آنچه در فضای عمومی مطرح میشود تنها این است که عدهای فرد برکنار شده اعم از مدیر یا مشاور را خیلی دوست دارند و احیاناً عدهای هم نظر دارند بر اینکه فلان فرد جایگزین شود و معمولاً بر سر تعیین جانشین دعواهای زیادی صورت میگیرد! مشکل این است که پیامدهای سیاسی این تغییرات آشکار نمیشود تا جامعه هم بتواند نسبت خودش را با آن درک کند.
به دلیل فقدان موضعگیری سیاسی، از نظر شهروندان کرمانشاهی و کسانی که تحولات سیاسی در این منطقه را دنبال میکنند، تمایز آشکاری میان مواضع اصولگرایان و اصلاحطلبان وجود ندارد، چون هیچکدام موضع روشنی نمیگیرند که قابل استناد باشد. مثلاً در خصوص حمله به سفارت عربستان موضع اصلاحطلبان کرمانشاه عموماً تفاوتی با موضع حملهکنندگان نداشت، دست کم اختلاف نظر تا حدی نبود که احساس کنند لازم است موضعی بگیرند.
با بررسی تحولات چند سال گذشته، موضعگیری اصلاحطلبان کرمانشاه را عمدتاً به سه دسته میتوان تقسیم کرد.
(ادامه در پایین 👇👇👇)