جعفر خضوعی

علاقمندان به تهیه کتاب "لای لای؛ بایاتی مادر" می توانند به نمایندگی مطبوعات آقای اعلم الهدا پایین تر از شهرداری مقابل پاساژ میرداماد مراجعه فرمایند.

یادداشت استاد اعظم فرخزاد(آخوندزاده) نویسنده نامدار اهری

️لالایی ترکی میراث فرهنگی ماست/ فرهنگ قره داغ هنوز زنده است


خیلی از میراث های معنوی و تاریخی ما در حال انقراض است و بسیاری هم منقرض شده و اثری از آن ها نیست. امروز کمتر جوان ترک می داند لالایی ترکی چیست و شاید قریب به اتفاق مادران جوان و حتی میانسال نمی توانند یک خط هم از لالایی های قدیمی ترکی برای فرزندانشان بخوانند. لالایی هایی که عمدتا" پر بود از نکات اخلاقی، درس زندگی، عشق، ایثار و... که همگی به باد فراموشی رفتند. اکنون جمع نمودن و گرداوری این موارد که وقت، حوصله و هزینه شخصی می طلبد؛ یک ایثار است. ایثاری که نمی توان ابعاد آن را توصیف کرد. بایاتی و لالایی های ترکی میراث فرهنگی ماست و قلم در راه معرفی و جمع آوری این موارد در قالب یک کتاب بسیار ارزنده است که واقعا قیمت ندارد.

@Aazamfarokhzad

درباره کتاب "لای لای؛ بایاتی مادر"

این کتاب در موضوع بایاتی و روایت نوستالژیک برش هایی از حیات مادر در قاب بایاتی است. بایاتی گونه شعر کوتاه و گل سرسبد ادبیات شفاهی آذربایجان است. این کتاب درباره انواع بایاتی با ذکر نمونه هایی بحث کرده و در گونه های مرتبط با مادر متمرکز شده است. گونه های لای لای، نازلاما و اوخشاما که به این ترتیب یک سوی موضوع به فرزند مادر ارتباط می یابد.

در این کتاب درباره حیات مادر با عناوینی چون؛ قیزقاچیتما، یاشماق، دوواق قاپما، گؤنو، نظر و گؤزدیمک، اوغلان یا قیز؟!، سونسوز، بئشیک، مادر در قاب فرش، قصه مادر، لای لای، نازلاما، اوخشاما، قارقیش، چیچک ـ قیزیلجا و… همراه با نقل نمونه های ناب بایاتی بحث شده است.

بیش تر در ارسنامه
http://arasnameh.ir/?p=2334

تاکید بر حق اهر در سونگون نیاز به حربه آب ندارد که حربه ای بی اساس است / مسئولان از اظهارات اختلاف انگیز پرهیز کنند

حق اهر در سونگون یک حق تاریخی، اجتماعی و طبیعی است.
سونگون منابع ملی است همچون نفت و گاز جنوب که تا مرزهای شمال نیز می رسد. اعتبارات دهیاری ها و پروژه ها که از درآمد نفت است، بخاری هایمان با گاز طبیعی گرمابخش خانه هایمان است. این نفت و گاز از جنوب است، از خوزستان.
وقتی دشمن از خوزستان وارد میهن شد، قره داغی و خراسانی و اصفهانی و.... به جبهه شتافتند. چون این همه؛ جسم و جان مشترک دارند. مگر می شود خار بر دست رود و چشم بی قرار نشود؟ پرچم در اهتزار بر فراز مزار شهیدان قره داغی در دفاع مقدس شکوه عظیم و پیام عمیق دارد در این معنا. از روستایی در دل جنگل های ارسباران تا روستایی در ساحل ارس و از روستایی در دامن قوشاداغ تا روستایی در کناره قره سو.
البته این نیز حرف حساب است؛ ضرورت توسعه متوازن و توزیع عادلانه امکانات و اعتبارات و محرومیت زدایی در کشور.
تاکید بر حق اهر در سونگون نیاز به حربه آب ندارد که حربه ای بی اساس است. چون "اهرچایی" از سرچشمه در پیرسقا تا مصب در قره سو(از غربی ترین نقطه ورزقان تا شرقی ترین نقطه اهر) همین نام را دارد و متعلق به همه ساکنان پیرامون آن است. چه طور آب زرینه تا تبریز می رسد و قرار است آب ارس نیز برود؟ چه طور چندی پیش عبدالهی نماینده اهر و هریس خواستار انتقال آب ارس(از حوضه ای به حوضه دیگر) به هریس شد؟
پیش تر فلاحی نماینده سابق اهر حربه آب را به کار بست اما نتیجه ای نداشت (و دهقانی نماینده سابق ورزقان حقابه آن از اهرچایی را پیش کشید). تکرار آن توسط عبدالهی نماینده اهر در مجلس حاضر که در نطق پیش از دستور عنوان کرد، کار اشتباه و نسنجیده ای بود.
آب انتقالی از سد ستارخان به سونگون حدود 3 میلیون مترمکعب در سال بوده است که با آبگیری سد حاجیلار در غرب ورزقان از آن سد تامین خواهد شد.
همه شهرستان های منطقه قره داغ از 70 تا 30 سال پیش یک شهرستان بودند به نام ارسباران و اهر به مرکزیت شهر اهر و قبل از آن قرن ها با عنوان ولایت قره داغ.
در قره داغ هویت یکپارچه فرهنگی و مدنی فراتر و مهم تر از عناوینی چون "شهرستان" در تقسیمات سیاسی است. ستارخان در پی عنوانش پسوند "قره داغی" داشت نه اهری و ورزقانی. پدرش از محال و مادرش از محالی دیگر در هجده محال قره داغ. او همان قدر که ورزقانی است، اهری هم هست. یکپارچگی طبیعت و حدود نواحی طبیعی؛ همچنین آسیب ها و پیامدهای زیست محیطی ناشی از بهره برداری های انسانی تابع مرزهای قراردادی در تقسیمات سیاسی نیست و چه بسا آسیب های زیست محیطی این معدن برای شهرستان اهر بیش از شهرستان ورزقان است.
چنانکه اشاره شد؛ در سطحی فراتر همه متعلق به سرزمین ایرانیم و در چنان گستره ای به همدلی و وحدت نیازمندیم. وقتی دو برادر باهم نسازند چگونه با عموزادگان همدل و همراه می شوند؟
نهایت اینکه؛ مسئولان بلندپایه باید در تقویت یکپارچگی و برادری منطقه بکوشند و از اظهارات احساسی اختلاف انگیز پرهیز کنند و رفع مسائل را با تبادل نظر و همفکری و اتخاذ تدابیر مناسب و تصمیمات منطقی و با تبیین واقعیت ها و حقوق قانونی انجام دهند.

@jkhozouei

نشریه گویا(شماره 323) گزارش مفصلی در این موضوع دارد و مطالعه آن به مقامات مسئول توصیه می شود.

سیمای شهر؛ ویترین سلیقه و فرهنگ شهروندی ماست

عصر امروز برای خرید روزنامه به نمایندگی مطبوعات آقای اعلم الهدا رفته بودم. خدا را شکر که هنوز ویترین روزنامه در اهر زنده است. قبول که؛ مطبوعات از اسب افتاده است.
ایشان نسخه هایی از همشهری را کنار می گذاشت و از من سراغ آقای قاسمی را گرفت و گفت: گزارش تصویری اش در هجدهم مهر منتشر شده است.
اندکی بعد در میدان تاریخی بلدیه اهر بودم و از مقابل ساختمان شهرداری عبور کردم. عمارتی که "اثر ملی" است و امانت گرانبها در شهر ما و در دست ما. متاسف شدم از نصب بنر بر دیوار این بنای تاریخی. متن شان در تشکر و تقدیر بود از دو مدیر.
امیدوارم خودشان اگر اطلاع دارند برای برداشتن شان با شهرداری تماس بگیرند.
البته بنده آقای امید شهردار محترم را آگاه و حساس به این مسائل دیده ام و نگاه درست شان مایه امید است.
مخدوش کردن سیما و حریم منظر اثر ملی و یادگارهای تاریخی نه تنها درست نیست بلکه خلاف قانون است. این مهم سالهاست که در اهر مورد تاکید و تذکر قرار می گیرد اما اثری نداشته است.
چند روز پیش پیام شهروندی را منعکس کردم که از نصب داربست و بنر بر اندام درخت کنار میدان(جوار سینما) گلایه داشت. امروز از آن میدان نیز گذشتم و بنر را همانجا و در سینه درخت دیدم. البته نصب داربست بر تن درختان شهر سالهاست که رایج است و در بسیاری از خیابان ها و میادین هنوز هم برقرار هستند. رفع این معضل نیاز به اقدام اساسی در ساماندهی کار تبلیغات شهری دارد.
قبل از نگارش این یادداشت؛ در جراید مجازی تصویری از طناب کشی بانوان دیدم و لازم دیدم نکته ظریفی را بیان کنم؛ یاشماق از ظرایف پوشش بومی بانوان بوده است و نکته این که؛ در این پوشش، یاشماق پس از ازدواج آغاز می شود. به عبارتی دختران در این لباس یاشماق ندارند.
دقت کنیم که هر آنچه در سیما و ویترین شهرمان برمی آید، گواه اندیشه و سلیقه و هنر ماست.
باشد که از نمادها و نشانه ها و یادگارها و مواریث فرهنگی مان حراست کنیم. برای نمونه؛ رفتار ما با درختان و با بناهای تاریخی می تواند برای مسافران و گردشگران و میهمانان نشانه مهمی در شناخت ما و داوری در فرهنگ و مدنیت ما باشد.

@jkhozouei