•|سنت دانشجویی قلب تپنده دانشگاه|•
دانشگاه را همواره ما محیطی پویا و زنده متصور میشویم. فضایی سرشار از سواد آموزی و انواع و اقسام جریانات فکری دانشجویی. اما همانطور که پیشتر به آن اشاره شد تنها در تصورات!. امروزه، میتوان مدعی شد که فضای آکادمیک تفاوتی با مردگان متحرک(زامبیها) ندارد. تمام آنچه نظام آموزشی در راستای آن همت گمارده تولید انبوه سوژه تابع و مطیع است. این فرآیند به حدی رو به افزایش است که ما دیگر با دانشجو به معنای سوژهای پویا، طالب علم، پرسشگر، دغدغهمند و نقاد طرف نیستیم. بلکه با سوژهای منفعل، تنها، مطیع و مفلوک مواجه هستیم. دانشجوی(سوژه منقاد) امروزی دچار سبک زندگی مصرفی شده است، که از آن به عنوان《مثلث انقیاد》نام میبریم. ضلعهای این مثلث شامل : کلاس درس، سلف غذا خوری دانشگاه و خوابگاه میشود؛ این چرخهی مثلث گونه مارا به انقیاد میکشد.
این نوع زندگی دانشجویی (مثلث انقیاد) سوژه را از خلق آفرینشگری و تفکر انتقادی تهی میسازد. لازم به ذکر این نکته است که این فرآیند منفعلسازی دانشجو تنها بر عهدهی زندگی دانشجویی نیست؛ بلکه موضوع خیلی عمیقتر است. به راحتی میتوان شاهد آن (تولید سوژه تابع) در فضای آکادمیک بود، از روابط استاد و دانشجو تا قوانین کنترلگر که روز به روز دانشگاه را به محیطهای انضباطی همانند زندانها و سرباز خانهها نزدیک تر میکنند.
اجازه دهید کمی روابط استاد دانشجویی را باز کنیم و در آن تعمق کنیم. اساتید به فرآیند منفعلسازی دانشجو سرعتی مضاعف میبخشند. به بیان دقیقتر اساتید با استفاده از سلسله مراتب قدرت و اعمال نیرو از بالا به دلیل دارا بودن جایگاه با نفوذ تر نسبت به دانشجو، دست به تضعیف هرچه بیشتر و سرکوب دانشجو میزنند. دقیقاً در همین لحظه است که اهمیت و الزام وجود سنت دانشجویی نمایان میشود.
سنت دانشجویی با متحدسازی سوژههای فرودست در مقابل فرادستان محیط آکادمیک قدرت مطلق را که تحت تصرف فرادستان دانشگاهی است، که البته از منطق سلسله مراتب بالا به پایین (عمودی) پیروی میکنند، بازپس میگیرد و قدرت را از نمودار عمودی به《 افقی》 تغییر میدهد. همانطور که فوکو در باب قدرت چنین بیان میکند:《 قدرت نه متمرکز بلکه منتشر است.》
سنت دانشجویی سوژه منقاد را از بند انفعال رها میسازد. مجدد به فوکو باز میگردیم، و گزارهی درخشان او در باب اهمیت مفهوم مقاومت را خاطر نشان میسازیم 《هر جا قدرت هست مقاومت نیز وجود دارد》در این جا سنت دانشجویی همان امر مقاومتی است که در مقابل قدرت مسلط(ساختارهای آموزشی) بهپا میخیزد. سنت دانشجویی کار و وظیفهی دانشجو که رهایی از قید و بندهای انقیاد و خلق آفرینشگری است به او یادآور میشود؛ آفرینشگری از دل تفکر انتقادی متبلور میشود. سنت دانشجویی در انجمنهای علمی، شوراهای صنفی، حلقههای مطالعاتی و نشریههای دانشجویی ریشه دارد.
با ایجاد و تداوم فعالیتهای دانشجویی به شکلی که قبل تر به آن اشاره شد، دانشگاها به مکانهایی پویا و رهایی بخش تبدیل خواهند شد.
@Art_asresistance