ارادهٔ آزاد و مسئولیت اخلاقی:
مناظرهای تاریخی میان پروفسور رابرت ساپولسکی و پروفسور پیتر تسه
در این گفتوگوی جالب و آموزنده، پادکست هشیوار میزبان دو چهره برجستهٔ علوم اعصاب و فلسفهٔ ذهن است:
🔹 پروفسور رابرت ساپولسکی — عصب زیستشناس و نویسندهٔ کتاب Determined، و معروفترین مدافع علمیِ این دیدگاه که ارادهٔ آزاد توهم است. از نظر او تمام تصمیمهای ما محصول ژنها، مغز، محیط، تربیت، استرس و تصادفاند؛ و اگر هیچ چیز نمیتوانست «طور دیگری» رخ دهد، مسئولیت اخلاقی سنتی بیمعنا میشود.
🔹 پروفسور پیتر اولریک تسه — استاد و رئیس دپارتمان علوم روانشناختی و مغزی دانشگاه دارتموث و نویسندهٔ The Neural Basis of Free Will. تسه با نظریه «علیت معیاری» از نوعی ارادهٔ آزاد سازگار با علوم اعصاب دفاع میکند؛ اینکه مغز میتواند معیارهای داخلی تعیین کند و میان امکانهای واقعی انتخاب کند.
در این مناظره، بنیادیترین پرسشهای علم و فلسفه مطرح میشود:
• آیا انتخابهای ما کاملاً جبریاند؟
• آیا مغز میتواند راههای متفاوت را بیافریند؟
• کنترل در یک مغز فیزیکی چه معنایی دارد؟
• عدالت کیفری، مجازات، بازپروری و مسئولیت اخلاقی چگونه باید بازتعریف شوند؟
• پیامدهای این دیدگاهها برای قانون، سلامت روان، و اخلاق چیست؟
رویارییِ مستقیم میان یک عصب زیستشناس جبرگرا و یک عصبدان اختیارگرا؛ گفتوگویی علمی، فلسفی و بسیار روشنگر.
برای دنبالکردن بحثهای علمی و فلسفی بیشتر درباره زیست شناسی، ژنتیک، فرگشت،فلسفه و اخلاق، کانال یوتیوب پادکست هشیوار را دنبال کنید.
https://youtu.be/hSxecsJNRnI?si=Cay4O6AIoKF_-HB7
مناظرهای تاریخی میان پروفسور رابرت ساپولسکی و پروفسور پیتر تسه
در این گفتوگوی جالب و آموزنده، پادکست هشیوار میزبان دو چهره برجستهٔ علوم اعصاب و فلسفهٔ ذهن است:
🔹 پروفسور رابرت ساپولسکی — عصب زیستشناس و نویسندهٔ کتاب Determined، و معروفترین مدافع علمیِ این دیدگاه که ارادهٔ آزاد توهم است. از نظر او تمام تصمیمهای ما محصول ژنها، مغز، محیط، تربیت، استرس و تصادفاند؛ و اگر هیچ چیز نمیتوانست «طور دیگری» رخ دهد، مسئولیت اخلاقی سنتی بیمعنا میشود.
🔹 پروفسور پیتر اولریک تسه — استاد و رئیس دپارتمان علوم روانشناختی و مغزی دانشگاه دارتموث و نویسندهٔ The Neural Basis of Free Will. تسه با نظریه «علیت معیاری» از نوعی ارادهٔ آزاد سازگار با علوم اعصاب دفاع میکند؛ اینکه مغز میتواند معیارهای داخلی تعیین کند و میان امکانهای واقعی انتخاب کند.
در این مناظره، بنیادیترین پرسشهای علم و فلسفه مطرح میشود:
• آیا انتخابهای ما کاملاً جبریاند؟
• آیا مغز میتواند راههای متفاوت را بیافریند؟
• کنترل در یک مغز فیزیکی چه معنایی دارد؟
• عدالت کیفری، مجازات، بازپروری و مسئولیت اخلاقی چگونه باید بازتعریف شوند؟
• پیامدهای این دیدگاهها برای قانون، سلامت روان، و اخلاق چیست؟
رویارییِ مستقیم میان یک عصب زیستشناس جبرگرا و یک عصبدان اختیارگرا؛ گفتوگویی علمی، فلسفی و بسیار روشنگر.
برای دنبالکردن بحثهای علمی و فلسفی بیشتر درباره زیست شناسی، ژنتیک، فرگشت،فلسفه و اخلاق، کانال یوتیوب پادکست هشیوار را دنبال کنید.
https://youtu.be/hSxecsJNRnI?si=Cay4O6AIoKF_-HB7