بازسازی (regeneration)
بازسازی به چه معناست؟
بازسازی فرایند طبیعی بازگردانی یا جایگزینی سلول، بافت یا اندام آسیب دیده یا از دست رفته به عملکرد کامل در جانوران و گیاهان است. دانشمندان بازسازی را برای پتانسیلش جهت درمان انواعی از بیماریها مطالعه میکنند، این رشتۀ مطالعاتی، پزشکی ترمیمی نام دارد.
چه اندامهایی بازسازی میشوند؟
همۀ موجودات زنده، حدأقل تواناییای در بازسازی بخشی از فرایندهای طبیعی خود را دارند. در برخی جانوران، این توانایی گستردهتر است؛ برای مثال، جانوری در آب شیرین به نام هیدر (Hydra) میتوانند دو بدن کامل پس از دو قطعه شدن بسازد. سمندر مکزیکی (axolotl) دارای ستون مهرهای است که میتواند اندام یا هر بخش بدن دیگری را بازسازی کند.
جانوران پیچیدهتر از نظیر پستانداران، توانایی بازسازي محدودی دارند، برای مثال:
_ ایجاد زخمهای ضخیم برای ایجاد پیشرفت در بهبود بخشهای آسیب دیده یا جدا شدۀ بدن.
_ رشد مجدد پوست و مو
_ ترمیم شکستگی استخوان با ایجاد پیوند جدید برای اتصال تکههای استخوان
موجودات زندۀ متفاوت چگونه بازسازی میکنند؟
جانداران به روشهای متفاوتی بازسازی میکنند. گیاهان و برخی جانداران دریایی مانند عروسهای دریایی، میتوانند بخشهای از دست رفته را با شکلدهی به بافتهای باقیمانده جایگزین کنند. برخی جانوران مانند خرچنگها، گربهماهیها و مارمولکها، بخشهای از دست رفته را نخست با رشد کردن بلاستما (رویانبافت) جایگزین میکنند. سلولهای بلاستما میتوانند به صورت سریع تقسیم شده و پوست، ماهیچه، استخوان یا غضروف مورد نیاز برای ساختن اندام حرکتی، باله یا دم به وجود بیاورند.
در دیگر جانوران، از جمله انسانها، اندامهایی مانند کبد، متحمل چیزی به نام هایپرتروفی جبرانی (compensatory hypertrophy) میشوند. وقتی بخشی از کبد از بین رفته است، بخش باقیمانده به اندازۀ اصلی رشد میکند تا کبد بتواند عملکردی مانند گذشته داشته باشد. کلیهها، پانکراس، تیروئید، غدد فوقکلیوی و ریهها، اندام از دست رفته را به همین شکل ولی محدودتر جبران میکنند.
Reference:
https://nigms.nih.gov/education/fact-sheets/Pages/regeneration.aspx#:~:text=Regeneration%20is%20the%20natural%20process,variety%20of%20injuries%20and%20diseases
#مغزفود
بازسازی به چه معناست؟
بازسازی فرایند طبیعی بازگردانی یا جایگزینی سلول، بافت یا اندام آسیب دیده یا از دست رفته به عملکرد کامل در جانوران و گیاهان است. دانشمندان بازسازی را برای پتانسیلش جهت درمان انواعی از بیماریها مطالعه میکنند، این رشتۀ مطالعاتی، پزشکی ترمیمی نام دارد.
چه اندامهایی بازسازی میشوند؟
همۀ موجودات زنده، حدأقل تواناییای در بازسازی بخشی از فرایندهای طبیعی خود را دارند. در برخی جانوران، این توانایی گستردهتر است؛ برای مثال، جانوری در آب شیرین به نام هیدر (Hydra) میتوانند دو بدن کامل پس از دو قطعه شدن بسازد. سمندر مکزیکی (axolotl) دارای ستون مهرهای است که میتواند اندام یا هر بخش بدن دیگری را بازسازی کند.
جانوران پیچیدهتر از نظیر پستانداران، توانایی بازسازي محدودی دارند، برای مثال:
_ ایجاد زخمهای ضخیم برای ایجاد پیشرفت در بهبود بخشهای آسیب دیده یا جدا شدۀ بدن.
_ رشد مجدد پوست و مو
_ ترمیم شکستگی استخوان با ایجاد پیوند جدید برای اتصال تکههای استخوان
موجودات زندۀ متفاوت چگونه بازسازی میکنند؟
جانداران به روشهای متفاوتی بازسازی میکنند. گیاهان و برخی جانداران دریایی مانند عروسهای دریایی، میتوانند بخشهای از دست رفته را با شکلدهی به بافتهای باقیمانده جایگزین کنند. برخی جانوران مانند خرچنگها، گربهماهیها و مارمولکها، بخشهای از دست رفته را نخست با رشد کردن بلاستما (رویانبافت) جایگزین میکنند. سلولهای بلاستما میتوانند به صورت سریع تقسیم شده و پوست، ماهیچه، استخوان یا غضروف مورد نیاز برای ساختن اندام حرکتی، باله یا دم به وجود بیاورند.
در دیگر جانوران، از جمله انسانها، اندامهایی مانند کبد، متحمل چیزی به نام هایپرتروفی جبرانی (compensatory hypertrophy) میشوند. وقتی بخشی از کبد از بین رفته است، بخش باقیمانده به اندازۀ اصلی رشد میکند تا کبد بتواند عملکردی مانند گذشته داشته باشد. کلیهها، پانکراس، تیروئید، غدد فوقکلیوی و ریهها، اندام از دست رفته را به همین شکل ولی محدودتر جبران میکنند.
Reference:
https://nigms.nih.gov/education/fact-sheets/Pages/regeneration.aspx#:~:text=Regeneration%20is%20the%20natural%20process,variety%20of%20injuries%20and%20diseases
#مغزفود