تاریخچه


Channel's geo and language: not specified, not specified
Category: not specified


اینجا مجالی است برای نوشتن درباره تاریخ، چه تاریخی که غُبار گذر زمان بر آن نشسته باشد و چه تاریخی که اکنون در حال ساختنش هستیم ...
فرهاد حاجری @Farhadhajari
دانشجوی دکتری تاریخ و تمدن ملل اسلامی
http://historians88.blogfa.com/

Related channels

Channel's geo and language
not specified, not specified
Category
not specified
Statistics
Posts filter


Video is unavailable for watching
Show in Telegram


تیزر فیلم مستند «پرنده آزادی»




نقش فیلم در آینده رشته تاریخ
طرح «جشنواره فیلمهای کوتاه تاریخی»
فرهاد حاجری، دانشجوی دکتری تاریخ و تمدن ملل اسلامی
اکنون که بیش از یک قرن از آغاز به کار سینما و فیلم در جهان و ایران می گذرد، ضرورت توجه به این عرصه در محافل آکادمیک رشته تاریخ بیش از پیش احساس می شود. دنیای سینما و فیلم هم به سبب تاثیراتش در تحولات اجتماعی، خود می تواند به عنوان موضوعی تاریخی مورد تحقیق و پژوهش مورخان قرار گیرد و از طرف دیگر، «زبان فیلم» ظرفیت استفاده به عنوان ابزاری آموزشی و پژوهشی در رشته تاریخ را دارد. ... ادامه این نوشتار را می توانید در سایت مورخان بخوانید 👇


حسین لعل بذری، حافظ خیاوی


وحید حسینی و حافظ خیاوی


با «حافظ خیاوی»
من نمی خواستم بروم، اما رفتم. گرمای صمیمیِ دوستان نویسنده و میهمانی از جنس نویسندگی تجربه ای بود متفاوت. مهمان خانه لیلا صبوحی خامنه با «پاییز از پاهایم بالا می رود»ش از نشر چشمه و حسین لعل بذری و «افتاده بودیم در گردنه ی حیران»ش از نشر «نیماژ»، با همراهی وحید حسینی و «آناناس»ش از نشر «نون»، دوستان عزیز دیگرم و مهمان اصلی: «حافظ خیاوی».
حافظ خیاوی نویسنده و داستان نویس، امروز در مشهد بود. او نویسنده چند مجموعه داستان کوتاه و یک رمان است. «مردی که گورش گم شد» از نشر چشمه، «خدا مادر زیبایت را بیامرزد» از نشر «ثالث» و دو کتاب که در فضای مجازی و بی قید و بند از مجوزهای مرسوم انتشارشان داده است: «بوی خون خر» و «همه خیاو می دانند». خیاوی، برای مجموعه داستان اولش جایزه ادبی «روزی روزگاری» را برده است و برخی آثارش به زبان فرانسه ترجمه شده اند و بقیه اکنون در حال ترجمه. امشب بودن با او تجربه ای بود از حضور در کنار نویسنده ای شناخته شده در داستان نویسی و گذران لحظاتی صمیمی و هم نشینی ای از جنسی متفاوت.
ما هر کداممان از جایی بودیم از این سرزمین. در کنار حرفهای دورهمی و صمیمیان موضوعی متفاوت برایم جالب بود. هنگامی که من هنوز در این جمع خودمانی نشده بودم و یکی دو حرف کوتاه و پرسش خیاوی از زادگاه من، شد باب آشنایی بیشترمان. برای من، شناخت نویسنده آذریِ دیار خیاو (مشکین شهر) از بهبهان مان جالب بود. فاصله جغرافیایی این دو ولایت دور است اما وقتی او از حضورش در بهبهان گفت، اسم چند خیابان شهرمان را آورد، و چند کلامی را با گویشمان حرف زد، او را بسیار نزدیک تر یافتم. او از رفقای صمیمی اش در بهبهان گفت و اینکه چندین بار به شهرمان سفر کرده است، و منِ سکوت کرده ی در جمع غرق در حیرت که چطور نویسنده ای شناخته شده در نزدیکی مان بوده است و تا به حال چیزی نمی دانسته ام. نمی دانم چقدر حافظ خیاوی را می شناسید یا برایتان این حرفهای من درباره او اهمیت دارد، اما این چند کلام بهانه ای بودند برای معرفی یک نویسنده، با داستان هایی متفاوت که ارزش خواندنشان را برای همه مان دارد.




امیدی هست؟ نمی دانم. من در برزخی میان گذشته و حال. رهایی است؟ نمی دانم. جسمی کرخت شده، سست. سنگین از احساساتی بی سر و ته. طاقتی برای ایستادن نیست. می نشینم. بر آخرین صندلیِ کنج هال این خانه ی دور. دور اما انگار نزدیک به من. کلاهم را پایین تر می کشم. کجا را باید دید؟ نمی دانم. خانه شلوغ است و من گمشده در میان آدمهای اینجا. چه کسی من را می بیند؟ نمی دانم.
همه بلند می شوند. صداها می پیچد میان خانه و آدمهایش. شور شادی در تن هاشان جوانه می زند. آنها اکنون ایستاده اند اما من هیچ وقت یارای بلند شدن نداشته ام و اکنون نیز ندارم. ما آمده ایم به خانه ای که می گویند کودکانش بی کسی را تجربه کرده اند ... بی سرپرستی را. اکنون مادر دارند و نیز پدر، اکنون آن دو را اینگونه صدا می زنند. من در کنج خانه خوب آنها را نگاه می کنم. زیر کلاهی که باز کمی پایین تر کشیده شده است. نگاهی به دخترکان و پسرکانی با چهره هایی نقش بسته شده از سختی. دختران و پسرانی آرام، گاهی لبخند زده، بعضی هاشان غرق در سکوتی ریشه دار، لابد ریشه در گذشته شان که ما چیزی از آن نمی دانیم. من همچنان نشسته و یارای بلند شدن از سنگینی آنچه که در دل و ذهنم می گذرد را ندارم. همراهان مان اما در میدان اند، در وسط میدان. تنشان می چرخد و می رقصد. دست هاشان در رفت و آمد، بالا، پایین، چپ، راست؛ صدای خنده هاشان غرق در یکدیگر. می رقصند. برای شادی این کودکان. من دیگر نمی بینم، هیچ کس را. آنها جلویم می روند و می آیند. دختران و پسرانِ کودک محو می شوند. چی کسی می خواهد من را بلند کند؟ نمی دانم. اما من در جست و جوی تلاشی دوباره برای ایستادن. هنگامی که او را می بینم؛ او نه از جنس اکنون است و نه از آدمی که در وسط میدان است. او پسرکی است سفید پوش اما با چهره ای رو به رنگ تیرگی. شاید سوخته از آفتاب. شاید سوخته از گذشته اش که نمی داند چیست. نگاهمان در هم گره می خورد. نگاهی با معنا که من را به شورش وا می دارد. به تلاشی برای بلند شدن از این صندلی. من در این جمع از او انتظاری برای دست گیری ام نداشتم، اما نگاه پسر من را بلند می کند. به کجا می برد.؟ دستش را گویی دراز کرده است. من نمی خواهم به گذشته بروم. باید نگاهم را از او بردارم اما توانی نیست. من را می برد. بلند می شوم و از در بیرون می روم.
از در اتاق بیرون رفتم. خانه پر از شلوغی بود. فریاد. داد و بیداد. گریه هایی زنانه. ناسزاهایی که اولین بار به گوشم می رسید. من چه کنم؟ اینجا کجاست؟ امشب تاریک تر از همیشه. من تنها میان این دو چه باید کنم؟ خودم را به آنها رساندم. از راهرو اتاق به هال. مسیری طولانی تر از همیشه. دویدم و رسیدم. چه باید می کردم. منِ پسرکی تازه به بلوغ رسیده توانی نداشتم در برابر آن دستان بزرگ. چاره ای نبود جز فریاد زدن. به کجا می رسید؟ کسی می شنید؟ نمی دانم. لحظه ها سخت، زمان بدون گذر و من تماشگری با های و هویی بی فایده. چه می دیدم؟ زنی بر دیوار کوبیده شده ... زیر دستانی ستبر ... نایی نمانده برای فریاد زدنش ... مردی خشمگین ... رها شده از خود ... همه چیز را سیاهی میدید ... کار که بود؟ برای چه؟ از ماده ای که برایش نرسیده بود! از تلخی روزگاری که برش رفته بود. چه او را وا داشته بود تا هر چه در توان دارد در دستانش جمع کند و بگذارد بر روی گردنی سفید رنگ و نرم. زن رو به سرخی رفت. روبه خفگی! چه می کردم. داد من به کجای فریادهای مرد می رسید؟ توان دستانم چه می توانست کند در برابر دستانی سخت و سالخورده. قامتم به آنها نمی رسید. آنها من را دیدند؟ نه! و من باز فرار کردم. باید از بیرونی ها مدد می جستم. حیاط خانه چقدر بزرگ بود که تمامی نداشت. غرق در ترس شدم. نکند هیچ وقت به در نمی رسیدم! اما با اندک توان باقی مانده رسیدم. با پای برهنه میان کوچه دویدم. بر در خانه ای آشنا کوبیدم. یکی آمد. من نای حرف زدن نداشتم. دستانم را به زور بلند کردم و انگشت کوچک اشاره ام آخرین امید برای رهایی آنها. او فهمید و دوید برای نجات. من با پاهایی سست به دنبال او. اما طاقتی بیشتر برای جلو رفتن از در خانه نبود. نشستم. با دست و پاهایی لرزان ... سست ... کرخت ... سنگین ... چهره ام خیس از رود اشکانی پرخروش ... بدنم پر از دردی چون سختی زمین کنار خانه ... دیگر یارای بلند شدن نبود ... نشستم تا کسی بیاد و دستانم را بگیرد و بلند کند ... چه کسی می آمد؟










پرنده آزادی
روزهای عید نه فرصتی بود برای تحقیق و انجام کارهای علمی و نه رمقی برای رفتن به سمت آن. از این رو بود که فرصت را غنیمت شمردم و پیگیر سوژه ای شدم برای ساختن چهارمین فیلمم. ایام آغازین عید صبح و بعد از ظهر موتورسیکلت را از خانه بر می داشتم و در مسیری که گفته بودند او هر روز از آن می گذرد، رفت و آمد می کردم. او تا یکی دو روز مانده به 13 فروردین نیامد، اما من بی خیال نشدم. آنچه که درباره اش شنیده بودم و تخیل و تصویرسازی که در ذهنم از ساختن فیلم می کردم، انگیزه هایی بودند که باعث می شدند دست از پیگیری برندارم. و «فرشته» آمد. زنی چهل و دو ساله با موهایی سپید بیش از عمری که کرده، تحصیل کرده رشته الهیات، خسته از رنج زندگی پر فراز و نشیب، دختری بی زنانگی، با کاری سخت برای گذران عمر خود و مادرش. من او را تشبیه کردم به نخل، درختی که زندگیش زیر گرمای سوزان و گرد و خاک نفس بریده دیار جنوب است، اما خرمای «شیرین» دادنش امیدوارمان می کند به زندگانی. آن روز سخت بود اما از موتور پیاده شدم و جلوی او را گرفتم و به او گفتم که دوست دارم زندگی ت را به تصویر بکشم. تجربه ای متفاوت برای من در لحظه هایی سنگین از زندگی سخت، رنج آور و عجیب از زندگانی زنی از این سرزمین. نام فیلم پیش از ما بر در خانه حک شده بود. اینکه چرا بر دری کوچک و قدیمی حک شده بود «پرنده آزادی»، اما اهالی خانه برای در امان ماندن از آزارها، حیاطشان را از فنس و ... پوشانده بودند و در «قفس» روزگار می گذراندند، بماند برای بعد و دیدن فیلم پس از آماده شدن نهایی. ولی این تضاد زیبا در کلمات اما زشت در واقعیت هنوز من را می رنجاد، حتی حالا که دو هزار کیلومتر از آنجا دور هستم.




🔸🔹نخستین کتاب در سال جدید
«یک پرونده ی کهنه» اثر رضا جولایی، نخستین کتابی است که در سال 97 شروع به خواندنش کرده ام؛ یک رمان تاریخی که در سال 1395 توسط نشر «آموت» منتشر شد و در سال 96 توانست نخستین جایزه ادبی «احمد محمود» را از آن خود کند. موضوع کتاب فعالیتهای حزبی نظامیان کمونسیت در دوران پهلوی دوم است و ماجرایی با محوریت ترور یک روزنامه نگار و اوضاع و احوال این افراد معتقد به باورهای مارکسیستی را در سال 1326 شمسی روایت می کند. جولایی برای ما فضایی از تاریخ نه چندان دورمان را به تصویر کشیده و از آدمهایی برایمان گفته است که نقش مهمی در تحولات تاریخ معاصرمان داشته اند. در چند سال اخیر در ادبیات و سینمای ما فعالیت گروه های مارکسیستی مورد توجه نویسندگان و فیلمسازان قرار گرفته است. این آثار معمولا با نگاهی منفی به سراغ این موضوع رفته اند و «یک پرونده کهنه» نیز از این امر مستثنی نیست. اما آنچه که کتاب جولایی را متمایز می کند نقد متفاوتی است که نه در لایه های زیرین و پنهان اثر، که به صورت شفاف و رو در آن دیده می شود. نقدی غیر همسو با کلیشه هایی که همیشه درباره چپ ها شنیده ایم. این رمان برای نسل ما که تجربه از نزدیک مشاهده کردن فعالیتهای چنین گروهی را نداشته و همواره از تاثیر گذاری آنها شنیده است، زوایای مختلفی را از این موضوع روشن می کند و از کسانی برایمان می گوید «که می خواهند با شتاب بشریت را نجات دهند» اما «دشمن بشریت خواهند شد».






🖋 دفتر خاطرات
🔸فرهاد حاجری. 1391/1/1 اولین روزی بود که به طور جدی نوشتن خاطرات و اتفاقات روزمره را شروع کردم. این نوشتن تا همین چند روز پیش ادامه داشته و اول فروردین 97 شش سال تمام خواهد بود که من گزارشی از احوالات و اتفاقات مربوط به خودم و آدمها و موقعیتهای پیرامونم در این بازه زمانی در اختیار دارم. معمولا می گویند که دهه 20 تا 30 زندگی آدم بهترین دوره زندگی آدمی است و اگر اینگونه باشد خوشحالم که تا امروز تصویری مستند از این دوره عمرم را ترسیم کرده ام.
امروز فرصتی دست داد و از کمد، دفترهای سال گذشته را بیرون آوردم و تورقی کردم. نثر ابتداییِ ناپخته، احساساتی جالب و با نگاه امروزم بچگانه، ثبت بعضی جملات و رفتارهای خاص آدمهای پیرامون و ... ، همه و همه همراه بود با پوزخندی که می زدم و حس غم انگیزی که از خواندن بعضی نوشته ها به سراغم می آمد. اینها جنبه سرگرمی برایم داشته و دارند و نه دغدغه ی اصلی ام از نوشتن و خواندنشان؛ مهمترین موضوعی که ذهنم را درگیر کرده بود روند تکامل و تحولی بود که در این سالها داشته ام. همه ما می دانیم که تغییر می کنیم و به نظرم این موضوع خاصی نیست، برای من آنچه که ویژه بود مشاهده جزئیات این تغییر بود. اینکه چگونه واژه ها در فرایند زمان تغییر کرده اند، آدمهای متنوع چگونه جایشان در زندگی ام عوض شده اند، نگاه من به باورها و عقایدی که داشته ام چگونه بالا و پایین شده است و البته اینکه چگونه هنوز بر برخی اصول اخلاقی و رفتاری که به آنها ایمان دارم پایبند هستم.
در نوشته هایم تا حدی که امکان داشته خودسانسوری نکرده ام، اما همه چیز را هم ننوشته ام. فراموشی و شاید خط قرمزهایی که در ناخودآگاه ذهنم وجود دارند به احتمال بسیار در ننوشتن همه آنچه که بر من گذشته موثر بوده اند.
خواندن بعضی خاطرات نشان می داد که واقعا اعتماد کردن به ذهن آدمی و حافظه در نقل گذشته، خطایی ست بزرگ. من همیشه از بعضی خاطرات سالهای گذشته نمایی کلی در ذهن داشتم، همانگونه که همه دارند، اما رجوع به نوشته های ثبت شده نشان می داد که چگونه تصاویر، موقعیتها و گفته ها تغییر کرده اند و آنچه امروز درباره اش می اندیشیم تا اصل واقعیت تفاوت کرده اند.
من همچنان میل زیادی برای نوشتن دارم و برنامه ریزی کرده ام که با ترتیب منظم تر از آنچه که بوده، و با رفع برخی از کاستی هایی که داشته ام، نوشتنم را ادامه دهم. ثبت این خاطرات به درد هیج کجا و هیچ کس دیگر هم نخورد، به نظرم برای رشد و تکامل و تحول رفتارهایم در زندگی موثر خواهد بود. چند روز پیش عکسی از چند خط نوشته ام گرفتم و برای یکی از رفقای صمیمی فرستادم، نوشته ام در مورد او بود و گفتم که در حال حاضر دارم درباره «تو» می نویسم. پرسید می تواند نوشته ام را بخواند؟ برایش توضیح دادم که کمی در این زمینه سخت گیر هستم و اگر شرایطش را داشته باشد دفتر را می دهم تا بخواند و سابقه داشته که نوشته هایم را به یکی دو نفر برای خواندن بدهم. من چندین بار خواسته ام از دفترم عکس بگیرم و بدون کم و کاستی در همین کانال منتشر کنم، اما هر بار به دلایلی این کار را انجام نداده ام. به هر حال هر آنچه که در یک دفتر خاطرات شخصی می گذرد، درست یا غلطش، از صافی ذهن و دل همان نویسنده است و همراه با تمایلات و باورهای فردی، حال اگر نویسنده اش بخواهد آنچه در ذهنش بوده را بدون هیچ کم و کاستی بر کاغذ بنویسد، اسیر تعارفات و خودسانسوریها نشود، ترس از آینده ای که بخواهند این نوشته ها جایی خوانده شود، نداشته باشد؛ نتیجه اش می شود بی پروا نوشتن. بی پروایی که به احتمال بسیار باعث آزرده خاطری کسانی خواهد شد که احیانا نامی از آنها برده شده است. این مهمترین دلیل برای پنهان نگه داشتن نوشته هایم بوده است.


Forward from: کانال رسمی جشنواره تلویزیونی مستند
🌟به مستند #چشم_هایی_که_زندگی_می_کنند چند ستاره می دهید؟

وارد صفحه رای گیری درسایت جشنواره شوید و رای دهید!
👇👇👇
goo.gl/LFxqkk

#جشنواره_تلویزیونی_مستند
#فصل_چهارم

@festmostanad

20 last posts shown.

109

subscribers
Channel statistics